Nieuwe pagina | Nieuwe pagina | Berthus en Nelly Oktober | Telefoonkaarten japan | Nieuwe pagina | Nieuwe pagina | Cuttlebug embossing folders en stanzen | Double Do Alfabet | Nieuwe producten cuttelbug Verkrijgbaar!!!! | Kaarten gemaakt met de cuttlebug | Algemene informatie | E-mailformulier | Gastenboek | Weblog | Abdim ooievaar | Afrikaanse Gaper | Afrikaanse Maraboe | Afrikaanse Nimmerzat | Afrikaanse Wolhals Ooievaar | Hamerkop ooievaar | Indische Gaper | Indische Maraboe | Indische Nimmerzat | Indische Wolhals Ooievaar | Jariboe | Javaanse Maraboe | Maleise Nimmerzat | Schimmelkop Ooievaar | Schoenbek Ooievaar | Vorkstaart Ooievaar | Witte Ooievaar | Zadelbek Ooievaar | Zwartnek Ooievaar | Zwarte Ooievaar | Zwartsnavel Ooievaar | Wantlist Stork Stamps | Ooievaars postzegels | Ooievaar telefoonkaarten | Double Stork items | Ooievaar postzegellijst | Maximumkaarten | 1e Dagenvelopen | Ooievaar boeken en folders | Ooievaarverzameling | Ooievaarkaarten | Ooievaars schedels en skelletten | kerstkaarten met de cuttlebug

 

 

SCHIMMELKOP OOIEVAAR 

MYCTERIA AMERICANA

 

schimmelkop uiterlijk 1

 

ANDERE BENAMINGEN

Engels                :  Wood Ibis, Flinthead, Gourdhead, Gannet Preacher, Spannish Buzzard, 
 Colorado   Turkey, Wood Pelican
Spaans                :  Gaban, Gaban heucito, Coco, Garzon, Cabeca seca, Ciguenon, Doroteo, Sargento, 
 Ibis del Monte, Alcatraz, Sowewies, Negroscopes, Cabeza de piedra, Tuyuyu, Fraile
Portugees           :  Passarao, Cabecca seca 
Nederlands         :  Amerikaanse Nimmerzat, kaalkop ooievaar
                         
Grootte               :  86-122 cm
Spanwijdte          :  150 cm
Vleugelslagen     :  177 per minuut
Gewicht               :  mannetjes 3 kilo, vrouwtjes 2 kilo

 

 

UITERLIJK

De Schimmelkop ooievaar is een grote witte waad vogel die staand 86 tot 122 cm groot kan worden, met zwarte veren in de vleugels en staart en een naakte zwarte kop en nek, en een vrij zware naar beneden gebogen snavel.

 

schimmelkop uiterlijk 7 schimmelkop uiterlijk 6 schimmelkop uiterlijk 2 schimmelkop uiterlijk 3 schimmelkop uiterlijk 4  schimmelkop uiterlijk 8 schimmelkop uiterlijk 9 schimmelkop uiterlijk 10

 

 

VERENKLEED VOLWASSENEN

Bij het volwassen uiterlijk is de kop en nek vrijwel zonder veren en bedekt met schilfers op de huid, wat lijkt op een schild kap boven op de kop. De huid van het gezicht en nek zijn zwart-grijs behalve de kap, welke licht brons getint is, en de nek achter de kap is zwart. De snavel is dik aan de basis en aanvankelijk eerst recht voordat hij overgaat in de naar beneden gebogen punt. De snavel is dof groen met bruine en rood bruine gedeeltes. De vliegveren, sommige dekveren en staart veren zijn zwart met een groen/paarse glans. De poten zijn zwart, maar de tenen zijn roze. De iris is donker grijs/bruin. De mannetjes en vrouwtjes hebben hetzelfde veren kleed, maar het mannetje is groter ( 3kilo) dan het vrouwtje ( 2 kilo). De vrouwtjes hebben ook een kleinere kop en een dunnere snavel.

 

schimmelkop uiterlijk 5.

 

 

BROED VEREN KLEED

Ze gaan volledig in de rui voor het broedseizoen. Bij het broedveren kleed komt een rood/oranje tint aan de onderkant van de vleugels en vormen zich puur witte onderstaart veren, welke tijdens de vlucht onder de staart uitkomen. Tijdens de paartijd is de snavel glimmend en lijkt wel geolied of gepoetst. De poten en tenen worden roze van kleur, dit heeft waarschijnlijk te maken met de vaten, dit is men te weten gekomen omdat de poten zeer snel verkleuren als de schimmelkop ooievaar dood is gegaan. De poten lijken vaak wit omdat er uitwerpselen overheen zitten voor verkoeling als het heet is op het nest.

 

 

VERENKLEED JONGEN

De nestjongen zijn bedekt met spaarzaam grijze dons als ze net uitgekomen zijn en wegen ongeveer 62 gram.

Na ongeveer 10 dagen wordt het grijze dons vervangen door een dikke witte dons vacht, behalve op het voorhoofd, wangen, kin en keel, de huid is voornamelijk naakt. Na de 6e of 7e week wordt de witte dons vacht rookgrijs op de kop en nek, donkerder op de top van de kop en valer beneden. Er vormt zich een soort V gebied op het voorhoofd tegen de tijd dat ze vleugels krijgen. De snavel is vaal geel, de poten en tenen zijn vleeskleurig, de iris is bruin.

 

schimmelkop verenkleed jongen 1 schimmelkop verenkleed 2 

 

 

JEUGD VEREN KLEED

Het veren kleed van de onvolwassen schimmelkop ooievaars is bijna hetzelfde als dat van de volwassenen maar dan doffer. En met veren op de kop en nek. De basis kleur is grauw, grijs/wit met sommige bruine punten op de dekveren. De achterkant van de kop en bovennek hebben spaarzame veren, die lijken op haar ze zijn het donkerst en het langst op de top van de kop. De staart en vliegveren zijn bruin/zwart met minder glans als bij de ouders. Zodra de veren op de kop loslaten wordt de huid eronder donkerder en gaat schilferen, dit is wel minder dan bij de volwassen ooievaars. De snavel is aan de basis vaal strogeel en geeft een groot contrast met de donkere veren op de kop, de snavel en poten worden met de jaren donkerder. Het onvolwassen veren kleed blijft hetzelfde tijdens het eerste jaar, en zelfs na de rui in het derde jaar kunnen de veren in de nek en op de kop soms nog blijven. De schimmelkop ooievaar is waarschijnlijk na 4 jaar volwassen.

 

schimmelkop jong 1 schimmelkop jong 2 schimmelkop jongen 6

 

GELUID

De volwassen schimmelkop ooievaar is over het algemeen een stille vogel, behalve tijdens vertoningen op het nest.

Tijdens de broedperiode happen de vogels naar elkaar en klepperen ze met hun snavels Tijdens de copulatie en laten een rauwe piepend “fizz” geluid horen als ze het nest verlaten. Met name tijdens het broedseizoen laten hun vleugels een soort “woofing” geluid horen tijdens de vlucht en landing. Grote jongen die al kunnen vliegen laten een luid gans-achtig geluid horen. Ook de nestjongen laten hard van zich horen met een scherp, raspend neusgeluid ‘Nyah-nyah” welke steeds donkerder wordt naarmate ze ouder worden. Na 2 weken wordt de roep meer een neus geluid dat klinkt als “Wonk”. Als de nest jongen in stress zijn b.v. door kou of honger laten ze een kort herhaaldelijk gehik horen.

 

 

VLIEGWIJZE

De grote schimmelkop ooievaar vliegt met langzame hoorbare vleugelslagen, en haalt zo’n 177 vleugelslagen per minuut. Als ze opvliegen is de nek naar voren gestrekt en laag en de poten bungelen, totdat beide volledig uitgestrekt kunnen worden. Hij wisselt zijn vlucht af met 8-10 vleugelslagen en een glijvlucht. Hij maakt gebruik van de termiek en klimt daarmee tot grote hoogte. Het zweven op de termiek wordt met name gebruikt om grote afstanden af te leggen met zomin mogelijk vleugelslagen. Voor kleine afstanden gebruiken ze wel hun vleugels, maar proberen toch gebruik te maken van de termiek. Omdat de termiek afhankelijk is van de verwarmde aarde door de zon wordt het zweven op de termiek tijdens de warme momenten van de dag het meest waargenomen. Dat is tussen 09.00 en 16.00 uur. Bij de kurketrekker kolonie zijn zwevende schimmelkop ooievaars waargenomen vanuit een vliegtuig op 1525 meter hoogte. Met name wanneer ze zich op grote hoogte bevinden blijken de schimmelkop ooievaars uitstekende acrobaten te zijn, die zich regelmatig met grote snelheden laten vallen en buitelen over en over. De wind die veroorzaakt wordt door hun vleugels lijkt op het geluid van een vliegtuig die hoog in de lucht vliegt. Dagen met sterke buiige winden schijnen deze ooievaars juist te stimuleren om hun luchtkapriolen uit te halen.

 

schimmelkop vliegend 1 schimmelkop vliegwijze 3 schimmelkop vliegwijze 2

 

 

TREK

Een extreem noordelijke waarneming was in noord west Brits Colombia. De meeste gematigde populaties trekken tussen de seizoenen. De noordelijke broedvogels van Georgia en noord Florida trekken naar het zuiden tot in centraal en zuid Florida in de winter en zijn aanwezig tijdens de broedperiode van andere lokale vogels. In de zomer trekken ooievaars die in zuid Florida gebroed hebben naar het noorden tot noordwaarts van Florida en de kustgebieden van Georgia en Alabama. Schimmelkop ooievaars van oost Mexico trekken noordwaarts tot in Louisiana, Arkansas, en Texas in de zomer. Schimmelkop ooievaars van west Mexico trekken tot in zuid Californië en zuid Arizona. Een zelfde trek gebeurd waarschijnlijk in zuid Amerika met schimmelkop ooievaars die trekken van zuid naar Chubut, Argentinië in de zomer en herfst. Over het algemeen kan gezegd worden dat ze vermijden om daar te zijn waar het verschrikkelijk heet is en bij hoog water en extreme droogte. Omdat er dan moeilijk eten te vinden is.

 

 

SCHIMMELKOP EN ANDERE VOGELSOORTEN

De schimmelkop ooievaar is te onderscheiden van andere waadvogels door zijn hoog stevig gebouwde en naar beneden gebogen snavel. De Schimmelkop ooievaar is groter dan ibissen en kleiner dan de Jariboe, die volledig witte vleugels en staart heeft en een grote naar boven gebogen snavel. De vliegwijze van de vorkstaart ooievaar is hetzelfde en de grootte ook, maar heeft een volledig bevederde kop en nek en een minder opvallende gevorkte zwarte staart en witte onderstaartveren. In de vlucht, zijn de compleet zwarte vliegveren een opvallend contrast met de zwart getipte primaire vleugelveren van de kleinere Amerikaanse witte Ibis. Als ze zweefvluchten maken lijken de schimmelkop ooievaars erg op de Amerikaanse witte pelikaan, maar hij is te onderscheiden door zijn uitgestrekte nek en poten. In tropisch Amerika bestaat de mogelijkheid dat hij van een afstand verward kan worden tijdens de vlucht met een konings arend, hoewel ook hier de lange uitgestrekte poten en nek van de ooievaar hier het verschil aangeven.

 

 

DISTRIBUTIE

Het broedgebied bestaat uit Zuid Amerika (met name in Georgia en Florida), geďsoleerde broedkolonies zijn waargenomen verder ten noorden en westen, zuidwaarts komt hij ononderbroken voor in Cuba, Hispaniola en aan beide kusten van Mexico en Centraal Amerika. Hoewel meldingen in bevestigingen ontbreken in Guatemala en El Salvador. De soort komt over het gehele lage land van het grootste gedeelte van Zuid Amerika, ten westen van de Andes, is zijn leefgebied tot aan west Ecuador en Peru. Ten oosten van de Andus strekt hij zich uit van de Magdalena Vallei, noord Colombia, zuid door het amazone gebied tot oost Peru en Tarapaca in noord chili, oostwaarts door Bolivia en Cordoba, Santé Fe en noord Buenos Aires in Argentinië, noord door Uruguay, Brazilië en the Guianas tot Venezuela. Schimmelkop ooievaars komen regelmatig buiten hun normale broedgebieden voor, met name na de trek na het broedseizoen. Hoe uitgestrekt dit is varieert ieder jaar opnieuw. Het is eigenlijk onder te verdelen in twee variaties, de vaste trek, welke veroorzaakt worden doordat de broedsels zijn mislukt, als de ecologische condities in het broedgebied slecht zijn, en onvolwassen schimmelkop ooievaars die niet broeden.

De gebruikelijke verspreiding ten noorden beperkt zich tot Noord Carolina door tennessee tot Arkansas. De echte waarnemingen voorkomen ten noordoosten van New York, Massachusetts, Rhode Island, Maine en zuid new Brunswick en noord en noordwest door Zuid Ontario, Michigan, Illanois, Zuid Dakota, Montana en Idaho.

 

 

POPULATIE

De Amerikaanse schimmelkop ooievaar is de meest voorkomende en wijdverspreide van de 3 Amerikaanse ooievaars en de populatie status is goed onderzocht. Tijdens de jaren 80 werden er tussen de 150-1450 actieve broedparen gevonden in alleen al zuid Florida en in totaal 5000-6000 paren over het gehele zuidoosten van Amerika in 1986. Verschillende duizenden schimmelkop ooievaars leven in Quintana Roo, Mexico en kolonies van 8000-10.000 paren kwamen voor in the Usumacinta Delta in Campeche, Mexico, tussen 1971 en 1979. Kleinere kolonies van zo’n 1000 paren werden gevonden aan de west kust van Mexico in 1980. In Quintana Roo werden 548 nesten geteld door Christina Ramo. Een kolonie van 3000 paren werd geregistreerd in Guanacaste Provincie, Costa Rica en kleinere kolonies werden gevonden in Panama en Suriname. Grote kolonies komen voor in de uitgestrekte moerasgebieden in Zuid Amerika, ze zijn gewoon in de Pantanal van Brazilië. En bijna 6000 paren leven in Llano’s Venezuela. Een aantal van 3000 paren geteld aan de kust van Venezuela. Grote nestkolonies in Zuid Florida, met name in the Everglades en de grootste in Corkscrew, in het grote Cypres moeras waar ze het meest voorkomend waren in Noord Amerika. Door herindeling van het landschap is hun aantal waarschijnlijk met 75% afgenomen in Zuid Florida tussen 1967 en 1982. De populaties nemen ook in andere gebieden af. In Belize zijn de kolonies niet langer actief waarschijnlijk door verstoringen. De soort kan als bedreigt worden beschouwd aan de zuidelijke kant van zijn leefgebied, nabij Sao Paulo en Rio Grande do Sul, Brazilië.

 

 

ECOLOGIE

De leefgebied behoeftes van de schimmelkop ooievaar zijn best beperkt. Het is voornamelijk een vogel die in zoetwater gebieden, inclusief moerasgebieden in land, moerassen ( met name de cypres moerassen in USA), randmeer moerassen en rivierbodems, maar ook mangrove moerassen en lagunes langs de tropische kust leeft.

Hij foerageert in laag water poelen in het binnenland en de natte gebieden rond de kust. De natte gebieden die door de Amerikaanse schimmelkop ooievaar gebruikt worden zijn karakteristiek door schommelingen door het seizoen of oppervlakte water dieptes. In het regenseizoen lopen de randgebieden over, maar in de droge tijd ontstaan er kleine poelen waar de visconcentratie zeer hoog is.

 

 

GEDRAG IN FOERAGEERGEBIED MET ANDERE VOGELS

De schimmelkop ooievaar is een gezelschapsdier, rust en nestelt in een gebied in kolonies en foerageert bijna altijd in kleine groepjes of in gemengde verzamelingen van andere soorten op waadvogels. Geschillen tussen de diverse soorten zijn niet bekend  Maar ooievaars onder elkaar vertonen naar voren gedrag om zich te verdedigen in een foerageer gebied of tussen twee ooievaars. Als de ruzie hoog oploopt gaat de schimmelkop ooievaar met zijn kop schudden. Zulke bedreigingen kunnen tot gevolg hebben dat ze naar de vijand gaan happen en er een snavel duel ontstaat. In zeldzame gevallen is gezien dat de schimmelkop ooievaar op piratenpad gaat hen voedsel afpakt van andere soorten zoals van de grote zilverreiger.

 

 

FOERAGEERGEDRAG

De schimmelkop ooievaar foerageert op gevoel meestal in ondiep water van ongeveer 50 cm. Hij staat of loopt langzaam met zijn snavel in het water die zo’n 7/8 cm geopend is. Hij roert met zijn poten door op en neer bewegingen te maken vlakbij de snavel. En gebruikt ook de schaduw van zijn geopende vleugel aan de kant waar hij met zijn poot woelt. Hij wisselt af en toe af met de andere poot en vleugel neemt een of twee stappen vooruit en draait zich dan om in een cirkel. Terwijl hij loopt ontdoet hij zich van dichte vegetatie, maar blijft met zijn bek in het open water. Het roeren met de poot en vleugel slagen gebruikt hij ook om de prooi op te jagen. Zodra de potentiële prooi de snavel raakt, gaat deze razendsnel dicht in ongeveer 25 seconden. Als de vis is gevangen komt de ooievaar met zijn kop omhoog, bijt in de prooi en slikt hem dan door. Het foerageren gebeurd meestal overdag, maar ook in de nacht, en er wordt ook wel eens een beetje vliegactiviteit in de nacht waargenomen.

 

schimmelkop foerageergedrag 3 schimmelkop foerageergedrag 1 schimmelkop foerageergedrag 4 schimmelkop foerageergedrag 2 schimmelkop foerageergedrag 5

 

 

VOEDSEL

Op verschillende tijden is waargenomen dat de schimmelkop ooievaar zijn voedsel verzamelde, wat varieerde van vis, steur garnalen, kikkers, jonge alligators, boomratten, jonge vogels, krab, slangen, schildpadden en water insekten en hun larven. De schimmelkop ooievaar eet ook de uitwerpselen van koeien en buffels. Hoewel ze een uitgebreid menu hebben om uit te kiezen is omvang van hun dieet beperkt tot weinig types en grote van de prooi dat door hun hap techniek kan worden gevangen. Over het algemeen vangen de schimmelkop ooievaars die vissen die het gemakkelijkst te vangen zijn. Ze beperken zich echter wel tot de vissen die in hun dieet zitten en laten de vissen die dat niet zijn, maar wel overvloedig aanwezig zijn met rust en zelfs als ze willen kunnen ze die moeilijk vangen.

De hoeveelheid energie die een schimmelkop nodig heeft iedere dag is wel bekend. Een volwassen schimmelkop heeft ongeveer 450 kcal per dag nodig, wat ongeveer neer komt op ongeveer 520 gram vis per dag.Een nestjong heeft ongeveer 16,5 kg voedsel nodig voordat hij kan vliegen, zodat een doorsnee schimmelkop familie 200 kilogram levend voedsel nodig heeft of 220.000 kcal per broedseizoen. Een kolonie van 6000 nesten heeft meer dan 1 miljoen kilogram verse vis nodig tijdens een broedseizoen. Om zo efficiënt mogelijk te kunnen foerageren zorgen ze dat ze tijdens het droogte seizoen broeden en dat de droogvallende waterpoelen in het midden van hun nestgebied zijn, waardoor de voedsel concentratie hoog is. Er is een duidelijk connectie tussen de aanwezigheid van vis, het droogte seizoen en het tijdstip dat de schimmelkop ooievaars gaan broeden. Het succes van het broedseizoen hangt volledig af van de progressie van het droogte seizoen tijdens de 4 maanden van het broedseizoen. Om in hun vraag naar drooggevallen gebieden te voldoen vliegen ze eigenlijk mee met het droogte seizoen en wijken soms 140km van hun broedgebied af om voedsel te zoeken. Terwijl ze normaal gesproken maar in een straal van 70 km rond het nest te vinden zijn. In eerste instantie zoeken ze echter hun voedsel zo dicht mogelijk in de buurt van hun nesten uit, omdat ze ook maar kort het nest kunnen verlaten en foerageren over het algemeen in een straat van 13/20 km van het nest.

 

schimmelkop voedsel 1 

 

 

ALGEMEENE INFORMATIE

De schimmelkop ooievaar is een karakteristieke vogel die vaak stokstijf tussen andere watervogels kan staan, in bomen zit of op de grond. Op een soort onzichtbare manier. Tijdens de periodes van extreme hitte laten ze hun uitwerpselen de vrije loop zodat ook hun poten worden besmeurd en ze proberen hiermee het bloed in hun poten af te koelen. Dergelijk gedrag is heel gewoon tijdens het broedseizoen, terwijl de vogels vaak voor lange periodes hoog in de bomen vertoeven. Ouders brengen water naar het nest om de jongen af te koelen en ook zich zelf op die manier. Dit gedrag wordt ook wel gezien bij andere ooievaars en gieren, met uitzondering van de schoenbek ooievaar.

 

 

BROEDGEDRAG

Het droogteseizoen verschild in de diverse gebieden waar de schimmelkop voorkomt. In Zuid Florida begint de schimmelkop vaak met nestelen aan het begin van het droogte seizoen, in November/December, maar recentelijk is gebleken dat ze pas in Januari/Maart beginnen en als het broedsucces slecht is soms zelfs pas eind maart. In 1988 ging het nestelen zelfs door tot in Juli vanwege ongewone lange droogte.In de meeste jaren begint het regenseizoen in Mei/Juni en de nesten worden dan vaak door de ouders verlaten omdat ze geen voedsel kunnen vinden. In Noord Florida en Georgina gebeurd het nestelen in het voorjaar en vroege zomer, als het waterniveau droog valt en als de koude voorbij is.In Centraal en Zuid Amerika, beginnen de schimmelkop ooievaars met nestelen in Februari in de Yucatan, Mexico.In Suriname nestelen ze van September tot Februari.

 

schimmelkop broedgedrag 1

 

 

BROEDGEBIEDEN

Ze nestelen in natte gebieden, kiezen vaak voor geďsoleerde eilanden of groepjes bomen die meestal over het water hangen. In Zuid Florida nestelen ze vooral in de Cypres bomen en in de rode mangrove bomen. Schimmelkop ooievaars nestelen in kolonies, waar ze hun nesten meestal bouwen in hoge bomen, op zo’n 25/30 meter in Cypres bomen en zo’n 10 meter hoog in mangrove bomen. In Noord Florida nestelen ze in lage vegetatie, vaak onder de blote hemel. De kolonie gebieden worden traditioneel ieder jaar weer opnieuw gebruikt en worden alleen verlaten als ze daar gestoord zijn of als er te weinig voedsel in de buurt is. Er worden soms 32-45 nesten in een enkele Cypres boom geteld.

 

  

PAARVORMING

Het paar gedrag is uitvoerig bestudeerd. De geslachtsrijpe ooievaars worden eerst ingewijd door alleenstaande ooievaars in hun voormalige kolonie gebied. Deze groepen van ongepaarde ooievaars verhuizen van boom naar boom, onder luid geklapper met de snavel en met fladderde vleugels voordat ze  uiteindelijk op een vaste plek gaan zitten. Zulke voorboden van het paren kunnen soms wel weken aanhouden voordat het nestelen goed en wel begint.

Er vinden ook diverse gevechten plaats tussen mannetjes onderling maar ook met de andere sexen.  Ze imponeren elkaar met luid snavel klepperen en het naar voren gedrag. Verder strijken ze vaak elkaars veren. Schimmelkop ooievaars die geen maatje hebben kunnen vinden worden vaak uitgestoten naar andere bomen, met name als ze zich aangetrokken voelen door de parende schimmelkop ooievaars. Ze bedreigen eventuele indringers, met name mogelijke vijanden.

 

schimmelkop paarvorming

 

 

PARING

Tijdens de meeste paringen laten de schimmelkop ooievaars hun vleugels hangen en spreiden hun donzige onderstaart delen, en borstelen hun veren op hun rug. Ze strijken elkaars veren, wat karakteristiek is voor de ooievaars. Ook zwaaien ze met twijgjes in hun bekken, en vliegen rond het nest en happen met de snavel. Het vrouwtje benaderd het hof makende mannetje met een nederige houding met open gespreide vleugels en happend met de snavel. De geopende snavel blijft ook al zijn de vleugels weer gesloten. Het mannetje nadert met een snavel hap. Meestal worden de vrouwtjes weggejaagd maar die komen al snel weer terug net zo lang totdat ze geaccepteerd worden door het mannetje. Waar op de paar formatie volgt, het vrouwtje stopt met haar neerbuigende houding en sluit de snavel. En wordt dan toegelaten op het nest door het mannetje, beide vogels happen naar elkaar. Tijdens de op en neer bewegingen tillen de schimmelkop ooievaars hun koppen hoog op en openen de kaken wijd, laten dan de kop weer zakken en laten een luid sissend roep horen, met of zonder klepperen. Tijdens de copulatie kleppert het mannetje hard met zijn kaken en op het zelfde moment stoot hij zijn snavel hard van voor naar achteren tegen de snavel van het vrouwtje.

 

 

NESTBOUW

Het nest wordt door beide sexen gebouwd, en takken worden ook tijdens het broedseizoen steeds weer aangeleverd. De takken worden met name verzameld door het mannetje, vaak samen met andere mannetjes en er wordt dan ook nogal eens gevochten om een stok. Bij de kolonies in Georgia verzamelde het mannetje 2 keer zoveel stokken als het vrouwtje meestal tussen 05.30 en08.30 uur. Voordat de termiek op kwam, waar ze gebruik van maken om voedsel te gaan zoeken.

 

 

NEST

Het nest bestaat uit een stevig platvorm van takken en klimplanten, meestal afgewerkt met verse bladeren en Spaans mos, waarschijnlijk voor de isolatie. De nestgrootte varieert van 45 tot 90 cm in diameter en is 10 tot 15cm diep. 

 

schimmelkop nest met jongen 1

 

 

EIEREN

De eieren worden met intervallen van 1-2 dagen gelegd en worden bebroed door beide vogels vanaf de dag dat het eerste ei is gelegd. De schaal van de eieren is dof en versteend. Het broedsel bestaat meestal uit 2-5 eieren, maar het meest voorkomend is 3. De incubatie tijd is 27-32 dagen.

 

schimmelkop eieren 1 schimmelkop eieren 2 schimmelkop eieren 3

 

JONGEN

De net uitgekomen jongen wegen ongeveer 62 gram. Hoewel er vaak een groot verschil te zien is tussen de jongen.

Omdat ze niet allemaal op dezelfde dag uitkomen, de kleinste en de jongsten zijn de eersten die sterven. Nadat de jongen zijn uitgebroed blijven de ouders de eerste 3 weken in de buurt, soms tot in de 4e week, en beschermen de jongen tegen de hitte. Ze beschermen ze tegen kraaien, die nogal eens proberen eieren en jongen te stelen en tegen andere ooievaars die hun nest willen overnemen.

 

schimmelkop jongen 4 schimmelkop jong 4 schimmelkop jongen 5 

 

 

OUDERZORG

Beide ouders voeren de jongen door het voedsel op te braken op het nest, vanwaar het opgepikt wordt. Kleinere jongen worden regelmatiger gevoerd dan oudere jongen, jongen van 5-7 dagen oud worden soms wel 15 keer per dag gevoerd. Terwijl jongen van 3-5 weken oud 4 tot 5 keer per dag voedsel krijgen. En jongen van 6-8 weken oud zo’n 2 tot 3 keer per dag. De ouders brengen water mee in hun keel, wat ze over de nestjongen heen sprenkelen en soms zelfs direct in hun snavels. Nestjongen bedelen door regelmatig met hun kopjes te knikken met half geopende vleugels. De jongen groeien snel. Na de 3e of 4e week wegen ze al ongeveer de helft van het gewicht van hun ouders en kunnen staan en oefenen hun vleugels. Na 49-55 dagen kunnen ze al hun nest verlaten om het vliegen te oefenen. De jongen verlaten de kolonie na ongeveer 9 weken, hoewel ze soms nog wel naar het nest terug komen om te rusten en om nog bij gevoerd te worden door hun ouders. Jongen die 90 dagen oud zijn worden nog in hun broedgebied gezien, vaak als er veel jongen zijn foerageren ze met elkaar. In broedgebieden met weinig jongen blijven ze meer bij hun ouders.

 

 

DOODSOORZAKEN JONGEN

De meeste verliezen worden er geleden als de eieren net gelegd zijn en de tweede gevaarlijke periode is als ze 0-14 dagen oud zijn omdat er dan nogal veel jongen de hongerdood sterven. Andere factoren kunnen zijn aanvallen van vijanden zoals kraaien en van andere schimmelkop ooievaars en de weersomstandigheden. Met name de schimmelkop ooievaars die geen partner hebben kunnen vinden vallen de nesten aan, en de eieren worden daardoor vaak vertrapt of de jongen gedood. De primaire reden van het slechte broedsucces is als het foerageer gebied onder water komt te staan. Waardoor het voedsel in plaats van overvloedig nu wijd verspreid is en heeft tot gevolg dat de jongen verhongeren en de kolonies verdreven worden. Hevige stormen zorgen ook voor grote verliezen onder de kleine jongen. Daarnaast wordt het broedgebied ook verstoord door de mens.

 

 

HERKOMST

Vroeger werd de schimmelkop ooievaar de bos ibis genoemd, terwijl het een echte ooievaar is en niet verward dient te worden met de familie van de ibissen. Met name het gedrag van de schimmelkop ooievaar heeft er toe geleid dat men hem in de mycteria familie heeft ondergebracht.

 

 

BEDREIGING/BESCHERMING

De populatie gaat achteruit in Zuid Florida, waardoor de soort op een lijst is geplaatst voor bedreigde diersoorten in 1984. De achteruitgang in The Everglades en Big Cypress is direct te wijten aan het water management, welke de natuur beďnvloed in zijn droge en natte gebieden. En daar hangt nou precies het broedsucces vanaf. Dit heeft er voor gezorgd dat de ooievaars hun broedtijd verlegt hebben van November/December naar Februari/April. Waardoor de meeste ooievaars niet in staat zijn om hun kroost voldoende groot te brengen voordat de regentijd in de zomer begint. De schimmelkop ooievaar nestelde succesvol tussen 1967 en 1987 in de Everglades. In de Big Cypres moerasgebieden van Florida, zorgen drainage en opkomst van de mens ervoor gezorgd dat de foerageer gebieden van de schimmelkop ooievaar steeds kleiner worden. De schimmelkop ooievaar nestelde daar succesvol tussen 1963 en 1989. Het aanplanten van de zelfde plantensoorten en landbouw hebben ervoor gezorgd dat in Mexico en gedeeltes van het Braziliaanse Pantanal gebied niet meer bezocht worden door de schimmelkop ooievaar. Ergens anders in zijn leefgebied wordt de schimmelkop ooievaar vaak bedreigd door de mens in hun broedgebied. Nestelende schimmelkop ooievaars in Mexico en in Latijns Amerika worden geschoten door lokale bewoners voor voedsel. Ook door de jacht in Belize worden de schimmelkoppen bedreigt. Het is ontzettend belangrijk om de nestel gebieden in de Usumacinta Delta, Campeche Mexico te beschermen, omdat dit de meest behoudende schimmelkop ooievaar populatie is van heel Noord Amerika. Het zou een aandachtspunt moeten zijn hoewel de schimmelkop ooievaar nog steeds overvloedig voorkomt over het grootste gedeelte van zijn leefgebied. In principe kan toch gesteld worden dat de broedpopulatie in zuidoost Amerika buiten zuid Florida de laatste 10 tallen jaren sterk achteruit is gegaan. Er is niet vastgesteld dat er ook achteruitgang is in het aantal jongen. De bescherming van de schimmelkop ooievaar is 2 zijdig. Enerzijds moeten ze beschermd worden en aan de andere kant moet hun leefgebied weer hersteld worden en beschermt. De broedgebieden moeten worden beschermd tegen jagers, en indringers, en  de boomkap moet worden tegengegaan. Verder zal er voor gezorgd moeten worden dat de waterstand niet meer beďnvloed wordt door de mens.

Laatste wijziging op: 18-08-2010 14:45